przewiń do końca przewiń do początku zobacz pełny tekst dokumentu

Pastores gregis, 25

Owo poczucie kolegialności realizuje się i wyraża w różnym stopniu i na różne sposoby, także instytucjonalnie, jak na przykład poprzez Synod Biskupów, Synody partykularne, Konferencje Episkopatów, Kurię Rzymską, wizyty ad limina, współpracę misyjną itp. W sposób pełny jednakże poczucie kolegialności realizuje się i wyraża tylko w działaniu kolegialnym w sensie ścisłym, to znaczy we wspólnym działaniu wszystkich biskupów razem z ich Głową, z którą sprawują pełną i najwyższą władzę nad całym Kościołem28.

28. Por. Jan Paweł II, Konst. apost. Pastor Bonus (28 czerwca 1988 r.), Adnexum I, 4: AAS 80 (1988), 914- -915; Sobór Wat. II, Konst. dogm. o Kościele Lumen gentium, 22; Kodeks Prawa Kanonicznego, kan. 337, §§ 1, 2; Kodeks Kanonów Kościołów Wschodnich, kan. 50, §§ 1, 2.

Cnota posłuszeństwa

19. Okazując te bardzo ludzkie cechy Jezusa, biskup staje się wzorem i promotorem duchowości komunii, nastawionej na uważne budowanie Kościoła, tak aby wszystko, zarówno słowa jak i czyny, dokonywało się pod znakiem synowskiego podporządkowania się w Chrystusie i w Duchu Świętym przenikniętemu miłością planowi Ojca. Biskup jako nauczyciel świętości i szafarz uświęcania swego ludu wezwany jest bowiem do wiernego wypełniania woli Ojca. Biskup powinien przeżywać swoje posłuszeństwo, biorąc za wzór — nie mogłoby być inaczej — posłuszeństwo samego Chrystusa, który wielokrotnie oznajmił, że zstąpił z nieba nie po to, aby pełnić swoją wolę, ale wolę Tego, który Go posłał (por. J 6, 38; 8, 29; Flp 2, 7-8).

Idąc śladami Chrystusa, biskup jest posłuszny Ewangelii oraz Tradycji Kościoła, potrafi rozeznawać znaki czasu i rozpoznawać głos Ducha Świętego w posłudze Piotrowej i w kolegialności biskupów. W Adhortacji apostolskiej Pastores dabo vobis przedstawiłem, na czym polega apostolski, wspólnotowy i duszpasterski charakter posłuszeństwa prezbiterów82. Oczywiście cechy te odnajdujemy jeszcze wyraźniej w posłuszeństwie biskupa. Pełnia sakramentu Święceń, którą otrzymał, ustanawia bowiem szczególną relację z Następcą Piotra, z członkami Kolegium biskupów oraz z jego Kościołem partykularnym. Powinien on czuć się zobowiązany do utrzymywania intensywnych kontaktów z Papieżem oraz ze współbraćmi biskupami, zachowując ścisłą więź jedności i współpracy, odpowiadając w ten sposób na zamiar Boga, który nierozdzielnie zjednoczył Apostołów wokół Piotra. Ta hierarchiczna komunia biskupa z Papieżem czyni go bardziej zdolnym do uobecniania, na mocy przyjętych święceń, Jezusa Chrystusa, niewidzialnej Głowy całego Kościoła.

82. Por. N. 28: l.c., 701-703.

Apostolski aspekt posłuszeństwa wiąże się również z aspektem wspólnotowym, ponieważ episkopat jest ze swej natury «jeden i niepodzielny»83. Na mocy tej wspólnotowości biskup jest wezwany, by przeżywał swe posłuszeństwo, przezwyciężając wszelką pokusę indywidualizmu, i gorliwie zabiegał w ramach posłannictwa Kolegium biskupów o dobro całego Kościoła.

83. Por. Sobór Wat. II, Konst. dogm. o Kościele Lumen gentium, 18.

Biskup, jako ten, który potrafi słuchać, winien starać się odczytywać — na modlitwie i poprzez rozeznanie — wolę Bożą w tym, co Duch Święty mówi Kościołowi. Sprawując zgodnie z Ewangelią swą władzę, będzie prowadził dialog ze współpracownikami oraz wiernymi, by skutecznie pogłębiać wzajemne zrozumienie84. Pozwoli mu to po duszpastersku docenić godność i odpowiedzialność wszystkich członków Ludu Bożego, sprzyjając w sposób zrównoważony i z pogodą ducha inicjatywie każdego. Trzeba bowiem pomagać wiernym, by dorastali do odpowiedzialnego posłuszeństwa, co pozwoli im czynnie uczestniczyć w duszpasterstwie85. W tym kontekście zawsze pozostaje aktualna zachęta, którą św. Ignacy Antiocheński kierował do Polikarpa: «Niech nic się nie dzieje bez twojej zgody, ale ty nie podejmuj niczego bez zgody Boga»86.

84. Por. tamże, 27. 37.

85. Por. Propositio 10.

86. Do Polikarpa, IV: PG 5, 721.